نکاتی پیرامون نورگیری فضاهای پذیرایی و آشپزخانه

0

در واحد های آپارتمانی معمولی سه فضای اصلی پذیرایی، اتاق خواب و آشپزخانه باید از نور  طبیعی

برخوردار باشند. فضاهای سرویس بهداشتی و حمام و همچنین اتاقک انباری داخل واحد لازم نیست نور

طبیعی داشته باشند. نور یک فضا می تواند به دو صورت تامین شود. یکی از طریق بازشو در خود آن فضا

و دیگری از طریق بازشویی که فضای دیگر قرار دارد.

در این نوشته قصد دارم نکاتی مفید در مورد تامین نور آشپزخانه و پذیرایی برایتان بیان کنم. دانستن این

نکات در نظارت ساختمان ها بسیار راه گشاست.

آشپزخانه فضایی است حتماً باید نور داشته باشد. به دلیل انجام عملیات پخت و پز در آن حتماً نیاز به

تهویه نیز دارد. در مورد آشپزخانه در مناطق مختلف شهرداری تهران رویه های متفاوتی وجود دارد. در

بسیاری از مناطق رویه شهرداری این است که آشپزخانه حتماً باید خودش دارای بازشو و تهویه طبیعی

باشد و به هیچ وجه نمی توان نور آشپزخانه  را از فضای دیگر مثل پذیرایی تامین کرد. یعنی پلان به گونه

ای باشد که پنجره به پذیرایی باز شود و آشپزخانه نیز خودش پنجره نداشته باشد و از همان فضا نور

بگیرد. اما در بعضی از مناطق مثل منطقه ۲ شهرداری تهران در این مورد چنین سخت گیری وجود ندارد.

البته در مرحله تایید نقشه چنین نقشه ای تایید نمی شود ولی در اجرا در قبال پرداخت جریمه می توانند

پلان معماری را تغییر داده و فضاها را جابه جا کنند به نحوی که آشپزخانه از پذیرایی نور بگیرد. توجیه

مسئولان در شهرداری منطقه ۲ این است که با پیشرفته شدن وسایل و ابزار آشپزی و تغییر سبک زندگی

ها دیگر آشپزخانه آن کارکرد سنتی خود را تقریباً از دست داده است. غذا ها بیشتر به صورت آماده و یا

نیمه آماده تهیه می شود و شاید تنها نیاز به گرم کردن داشته باشد و این کار نیز با تجهیزات مدرن مثل

ماکرویو بدون تولید دود و بخار انجام می شود. پس نیازی نیست که تهویه حتماً از طریق بازشو طبیعی

صورت بگیرد و تجهیزاتی که برای تهویه در آشپزخانه نصب می شود مثل هود و هوا کش کافی است.

 حقیقت این است که در بسیاری از پلان های معماری به دلیل محدودیت فضا نمی توان برای همه فضا ها

نور طبیعی تامین کرد و به ناچار بعضی از فضاها باید از طریق فضای دیگر نور بگیرند. حال محدودیت

موجود در ضوابط شهرداری قدرت انتخاب را بسیار کم می کند. یعنی اگر یک بازشو داشته باشیم ، بین دو

فضای آشپزخانه و پذیرایی ناگزیر باید فضای آشپزخانه را مجاور بازشو اجرا کنیم و پذیرایی از آشپزخانه

نور بگیرد. این کار ۳  عیب دارد.

۱-یکی از پارامترهایی که مشتریان در هنگام خرید به آن دقت می کنند نور گیری و روشن بودن واحد

است. و ملاک آنها نیز پذیرایی است. اگر پذیرایی خودش بازشو داشته باشد، نورگیری از کیفیت بهتری

برخوردار خواهد بود.

۲-اگر بازشو در آشپزخانه باشد علاوه بر این که نور گیری پذیرایی ضعیف تر خواهد بود، ممکن است با

چینش وسایل و تجهیزات بزرگ مثل یخچال یا نصب کابینت ها در آشپزخانه تا حد زیادی جلوی همان نور

نیز گرفته شود و پذیرایی تاریک تر هم به نظر برسد.

۳-با اجرای پنجره در آشپزخانه ناگزیر سازنده برای آنکه پذیرایی خیلی تاریک به نظر نرسد احتمالاً پنجره

بزرگتری در نظر می گیرد. این بازشو از امکان کابینت کاری با حجم مطلوب و مورد نیاز آشپزخانه می

کاهد.

اما اجرای نورگیر در پذیرایی و تامین نورگیری آشپزخانه در آن تقریباً تمام این مشکلات را برطرف می کند و

به زیبایی واحد نیز می افزاید.

به عنوان یک مهندس که در پروژه های بسیاری با این مورد مواجه بوده ام، کاملاً با اجرای نور گیر در فضای پذیرایی موافقم و از
شهرداری منطقه ۲ به خاطر انعطاف پذیری در این مورد تشکر می  کنم.

در فضاهایی که نورگیری فضاها به این شیوه تامین می شود( پذیرایی از آشپزخانه یا بر عکس) یک

محدودیت دیگر آیین نامه ای نیز وجود دارد. مطابق مبحث ۴ مقررات ملی ساختمان ( الزامات عمومی

ساختمان) در این گونه فضاها حداکثر فاصله ای که لب پنجره تا انتهای فضای دیگر می تواند داشته باشد

۷ متر است. به این طول عمق نور می گویند.  یعنی ناظر باید از ابتدای پنجره در آشپزخانه تا انتهای

پذیرایی را متر کند و اگر این فاصله بیشتر از این مقدار بود، باید در گزارش به این مورد اشاره کند. به این

حالت تامین نور به صورت غیر مستقیم می گویند و البته می تواند این مورد به صورتخلف گزارش نشود. و

ارائه توضیحات در این مورد کافی است و بررسی خلاف بودن یا نبودن آن را برعهده شهرداری بگذارید. در

ویرایش قبلی مبحث چهارم این محدودیت ۸ متر بود که در ویرایش جدید تغییر کرده و به ۸ متر تغییر یافته.

اما ممکن است ملاک عمل شهرداری در بعضی مناطق همان ۸ متر باشد و حتی نقشه های جدید نیز با

همان ملاک ۸ متر بررسی و تایید شوند.  در مرحله تایید نقشه در صورتی که طول پلان زیاد باشد ممکن

است این محدودیت تامین نشود. در این موارد، یکی از ترفند های طراحان برای گرفتن تایید نقشه ، در نظر

گرفتن یک بالکن کوچک در مجاورت آشپزخانه است. در نتیجه دیگر نیازی به بررسی آن محدودیت ۷ متر یا

۸ متر نیست. اما این بالکن به دلیل این که باعث کوچک شدن فضای آشپزخانه می شود معمولاً در مرحله

اجرا ، اجرا نمی شود و در نتیجه آن ضابطه عمق نور رعایت نشده است. عدم رعایت این ضابطه جریمه

سنگینی ندارد و معمولاً برای سازنده ارزش دارد که مرتکب آن شود.

 

در مبحث چهارم مقررات ملّی ساختمان به تفصیل به بحث نور گیر ها، ابعاد آن و سایر نکات مربوط به آن پرداخته شده است. 

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.